Przykładowo w przewozach międzynarodowych odszkodowanie nie może być wyższe niż około 50 zł (8,33 SDR) za każdy uszkodzony albo zaginiony kilogram towaru. Oczywiście bezpodstawne jest przyjęcie, że poszkodowany nie może wykazać wysokości szkody na podstawie określonych przez biegłego kosztów hipotetycznej naprawy auta - stwierdziła Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych i uchyliła prawomocny wyrok. SN uznał, że odszkodowanie się należy w pełnej wysokości i nie może być uwarunkowane naprawą pojazdu. Dz.U.2023.1610 t.j. Wersja od: 15 listopada 2023 r. do: 6 stycznia 2024 r. Art. 444. [Szkoda na osobie] § 1. W razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty. Na żądanie poszkodowanego zobowiązany do naprawienia szkody powinien wyłożyć z góry sumę potrzebną Każdy poszkodowany kierowca chce otrzymać właściwe odszkodowanie po wypadku. Niestety, często okazuje się, że poszkodowani otrzymują za mało pieniędzy. W takim przypadku można starać się o więcej pieniędzy. Rzeczoznawcy i inni specjaliści z dziedziny odszkodowań analizują dokumenty i wszystkie szkody. W wyroku z dnia 8 września 2004 r., sygn. akt IV CK 672/03 Sąd Najwyższy stwierdza, iż poszkodowanemu przysługuje od ubezpieczyciela zwrot wydatków koniecznych za okres między dniem wypadku a dniem, w którym istnieje możliwość nabycia analogicznego pojazdu, nie dłuższy niż do dnia wypłaty świadczenia odszkodowawczego. Podobnie jak w przypadku naprawy uszkodzonego auta, nie będziesz musiał płacić firmie za wynajem, zrobi to za Ciebie ubezpieczyciel. Możesz także wynająć auto na własną rękę, a po zakończeniu wynajmu przedstawić ubezpieczycielowi rachunek. Wtedy możesz ubiegać się o odszkodowanie za brak samochodu zastępczego. Zakład ubezpieczeń może odmówić wypłaty odszkodowania z OC tylko w przypadku wystąpienia wyłącznej winy za powstanie szkody. W żadnej innej sytuacji nie ma takiego prawa. Jeśli TU odmawia prawa do zwrotu kosztów np. ze względu na przyczynienie się do powstania szkody, robi to bezpodstawnie. Odszkodowanie za szkodę poniesioną przez podatnika podatku VAT na skutek zniszczenia rzeczy, ustalone według ceny rzeczy, nie obejmuje podatku VAT mieszczącego się w tej cenie, w zakresie, w jakim poszkodowany może obniżyć należny od niego podatek o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu rzeczy. Zobacz, jakie zasady obowiązują przy O odszkodowanie z tytułu utraty wartości handlowej może wystąpić każdy kierowca. Wniosek z roszczeniem można złożyć, nawet jeśli samochód po naprawie został przywrócony do pierwotnego stanu i wizualnie od niego nie obiega. Wynika to z tego, że szkody poniesione w wypadku zawsze będą rzutować na wartość samochodu. Równowartość szkód spowodowanych zdarzeniami losowymi, koszty związane z usuwaniem skutków tych zdarzeń i otrzymane w związku z tym odszkodowania, uznaje się za skutki zdarzeń trudnych do przewidzenia, powstających poza działalnością operacyjną jednostki, niezwiązanych z ogólnym ryzykiem jej prowadzenia, które - w myśl art. 3 mKpl. Spółce przyznano odszkodowanie za powypadkową naprawę samochodu ciężarowego. Kwota z tytułu odszkodowania wpłynęła bezpośrednio na rachunek bankowy warsztatu, który wystawił fakturę na kwotę niższą niż przyznane odszkodowanie, a spółka dopłaciła VAT. Jak w związku z tym zaksięgować powstałą nadpłatę z tytułu przyznanego odszkodowania? Towarzystwa ubezpieczeniowe często zwracają koszty powypadkowe w kwocie netto, tj. po zmniejszeniu kwoty wynikającej z faktury rozliczeniowej o wartość VAT, przekazując odszkodowanie bezpośrednio wykonawcy. Jednak w rzeczywistości beneficjentem odszkodowania jest ubezpieczony, czyli poszkodowana firma, a nie warsztat samochodowy, na który podatnik dokonał jedynie cesji swojej wierzytelności wynikającej z umowy ubezpieczenia. W koszty Ponoszone przez podatnika koszty napraw powypadkowych dotyczące samochodów wykorzystywanych w działalności gospodarczej co do zasady stanowią koszty uzyskania przychodów. Aby jednak koszty te mogły być ujęte w rachunku podatkowym, w momencie wystąpienia szkody samochody muszą być objęte dobrowolnym ubezpieczeniem. Tak wynika z art. 23 ust. 1 pkt 48 ustawy o PIT i art. 16 ust. 1 pkt 50 ustawy o CIT. Należy zauważyć, że w powołanych przepisach jest mowa o samochodach. Ustawodawca nie dokonał zatem ich rozróżnienia na osobowe i ciężarowe. Oznacza to, że obie kategorie samochodów muszą być objęte ubezpieczeniem dobrowolnym, aby wydatki na ich naprawy powypadkowe obciążały koszty podatkowe. Nie ma przy tym znaczenia, czy stanowią one własność podatnika, czy są przez niego wykorzystywane na podstawie umowy leasingu lub innej umowy. Wydatki związane z naprawą powypadkową samochodu kwalifikuje się do pozostałych kosztów działalności operacyjnej, natomiast otrzymane odszkodowania ujmuje się w pozostałych przychodach operacyjnych. Przyznane od ubezpieczyciela odszkodowanie księguje się – pod datą otrzymania decyzji o jego przyznaniu – na zwiększenie pozostałych przychodów operacyjnych. Koszty związane z powypadkową naprawą pojazdu ujmuje się w ciężar pozostałych kosztach operacyjnych pod datą ich poniesienia. Limit przychodów do prowadzenia ksiąg rachunkowych w 2017 r. Ewidencja księgowa naprawy samochodu osobowego z polisy ubezpieczeniowej może przebiegać następująco: 1. FV otrzymana od warsztatu samochodowego za naprawę powypadkową: a) wartość netto usługi: WN konto 30 „Rozliczenie zakupu”, b) naliczony VAT: Wn konto 22-1 „VAT naliczony i jego rozliczenie”, c) wartość brutto zobowiązania: Ma konto 21 „Rozrachunki z dostawcami”, w analityce: rozrachunki z warsztatem samochodowym. 2. PK – zaliczenie wydatków na naprawę samochodu w ciężar kosztów w kwocie netto: Wn konto 76-1 „Pozostałe koszty operacyjne”, Ma konto 30 „Rozliczenie zakupu”. Polecamy: Ustawa o rachunkowości z komentarzem do zmian (książka) 3. PK – zarachowanie przyznanego odszkodowania do przychodów: Wn konto 24 „Pozostałe rozrachunki”, w analityce: Rozrachunki z ubezpieczycielem, Ma konto 76-0 „Pozostałe przychody operacyjne”. Jeżeli po zaksięgowaniu tych operacji na koncie 24 pozostaje należność, spółka ma prawo żądać zwrotu tej kwoty jako nienależnej warsztatowi. ⒸⓅ PRZYKŁAD Faktura Służbowy samochód spółki, który jest objęty dobrowolnym ubezpieczeniem AC, został uszkodzony w wyniku wypadku. Jednostka oddała samochód do warsztatu i za naprawę otrzymała fakturę w wysokości 1353 zł, w tym VAT 253 zł. Firma ubezpieczeniowa przyznała spółce odszkodowanie w kwocie netto poniesionych kosztów naprawy, tj. 1100zł. i przelała środki bezpośrednio na rachunek bankowy warsztatu samochodowego. Spółka przelała na rachunek bankowy warsztatu kwotę VAT naliczonego wynikającą z otrzymanej faktury. Samochód służy wyłącznie działalności gospodarczej. Objaśnienia: 1. FV – z warsztatu samochodowego za koszty naprawy samochodu: a) kwota brutto 1353 zł: strona Ma konto 21 „Rozrachunki z dostawcami”, b) kwota netto 1100 zł: strona Wn konto 30 „Rozliczenie zakupu”, c) kwota VAT 253 zł: strona Wn konto 221 „Podatek naliczony”. 2. WB – przelew kwoty VAT do warsztatu tytułem uregulowania pozostałej części faktury kwota 253 zł: strona Wn konto 21 „Rozrachunki z dostawcami” oraz strona Ma konto 13-0 „Rachunek bankowy”. 3. PK – zaliczenie wydatków na naprawę samochodu w ciężar kosztów w kwocie netto, tj. 1100 zł: Wn konto 76-1 „Pozostałe koszty operacyjne”, Ma konto 30 „Rozliczenie zakupu”. 4. PK – zarachowanie przyznanego odszkodowania do przychodów kwota 1100 zł: Wn konto 24 „Pozostałe rozrachunki”, w analityce: Rozrachunki z ubezpieczycielem, Ma konto 76-0 „Pozostałe przychody operacyjne”. 5. PK – rozliczenie zobowiązania wobec warsztatu samochodowego z odszkodowaniem przyznanym przez zakład ubezpieczeń kwota 1100 zł: strona Wn konto 21 „Rozrachunki z dostawcami” oraz strona Ma konto 24 „Pozostałe rozrachunki”. ⒸⓅ Halina Zabrocka specjalistka z zakresu rachunkowości Podstawa prawna Ustawa z 29 września 1994 r. o rachunkowości ( z 2016 r. poz. 1047). Ustawa z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych ( z 2012 r. poz. 361 ze zm.). Ustawa z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych ( z 2014 r. poz. 851 ze zm.). W naszym zakładzie doszło do sprzeczki między dwoma pracownikami. Jeden uderzył drugiego i złamał mu rękę. Pracownik żąda od nas odszkodowania w wysokości 10 000 zł za uszkodzenie ciała i porwaną odzież. Uzasadnia to tym, że sprawca jest naszym pracownikiem, a pracodawca powinien odpowiadać za szkody wyrządzone przez swoich pracowników. Czy żądanie to jest słuszne? RADA Nie są Państwo zobowiązani do naprawienia tej szkody. Zobowiązany do jej naprawienia jest pracownik, który tę szkodę wyrządził. Za szkodę wyrządzoną przy okazji wykonywania obowiązków pracowniczych pracodawca nie ponosi odpowiedzialności. UZASADNIENIE Kodeks pracy obciąża odpowiedzialnością pracodawcę wtedy, gdy jego pracownik, przy wykonywaniu obowiązków pracowniczych, wyrządził szkodę osobie trzeciej (art. 120 Kodeksu pracy). Osobą trzecią jest osoba fizyczna lub prawna niebędąca pracodawcą tego pracownika. Może nią być zatem także inny pracownik zatrudniony w tej samej firmie. Generalnie więc, w razie szkody wyrządzonej przez pracownika to pracodawca ją naprawia, wypłacając osobie pokrzywdzonej (drugiemu pracownikowi) odszkodowanie. Po zapłacie odszkodowania pracodawca zaś może dochodzić od pracownika - sprawcy jego zwrotu (odpowiedzialność regresowa pracownika), ale w wysokości nieprzekraczającej trzykrotnego wynagrodzenia (art. 119 Kodeksu pracy). Jednakże za czyny pracownika nie zawsze odpowie pracodawca. Są sytuacje, w których strona poszkodowana może dochodzić odszkodowania wyłącznie i bezpośrednio od pracownika - sprawcy. Pracownik ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą wobec swojego współpracownika, na zasadach określonych w Kodeksie cywilnym, wówczas gdy: 1) spowodował szkodę z winy umyślnej albo 2) jego działanie nie mieściło się w zakresie wykonywania zadań służbowych. W opisanym przypadku pracownik, który pobił drugiego pracownika, wyrządził mu szkodę z winy umyślnej. Ponadto wydarzenie to miało miejsce poza normalnymi czynnościami pracowniczymi, wynikającymi z zakresu jego obowiązków. W związku z tym to sprawca zdarzenia powinien zapłacić odszkodowanie koledze, a nie pracodawca. WAŻNE! Pracodawca odpowiada za szkodę wyrządzoną innemu pracownikowi jedynie w sytuacji, gdy szkoda ta została wyrządzona w związku z wykonywaniem przez pracowników obowiązków wynikających z ich umów o pracę. Od pracodawcy pokrzywdzony mógłby żądać odszkodowania, gdyby pracownik wyrządził mu szkodę z winy nieumyślnej, a więc wtedy, gdy nie chciał wyrządzić szkody, ale zrobił to na skutek niedbalstwa czy lekkomyślności. Drugim warunkiem odpowiedzialności odszkodowawczej pracodawcy wobec osoby trzeciej jest wyrządzenie przez pracownika szkody przy wykonywaniu przez niego obowiązków pracowniczych, tzn. szkoda ta pozostaje w normalnym, wewnątrzorganizacyjnym, funkcjonalnym związku przyczynowym z powierzonymi mu czynnościami, które podjął na podstawie stosunku pracy w ramach wykonywania zadań związanych z przedmiotem działalności tego zakładu (wyroki Sądu Najwyższego: z 19 lutego 1976 r., sygn. akt III PR 21/76, PiZS 1977/10/68, oraz z 5 maja 1998 r., sygn. akt I CKU 110/97). Oznacza to, że pracodawca uniknie odpowiedzialności odszkodowawczej, gdy jego pracownik wyrządzi szkodę nie przy wykonywaniu swych obowiązków pracowniczych. PRZYKŁAD Pracownik budowy podczas wykonywania czynności pracowniczych zamyślił się i upuścił stos cegieł na stopę innego pracownika i złamał mu palec u nogi. W tej sytuacji to od pracodawcy pracownik może domagać się odszkodowania. Po jego wypłacie pracodawca będzie mógł z kolei dochodzić zwrotnego odszkodowania od pracownika, który spowodował szkodę. Zwrot będzie jednak ograniczony do jego trzymiesięcznego wynagrodzenia, ponieważ wyrządzenie szkody nastąpiło z winy nieumyślnej. PRZYKŁAD Dwaj pracownicy pokłócili się podczas 15-minutowej przerwy w godzinach pracy. Nagle jeden z nich rzucił się na rozmówcę, zaczął go bić i podarł mu ubranie. W efekcie poszkodowany złamał rękę. Zwrócił się on do pracodawcy o odszkodowanie za uszkodzenie ciała i zniszczenie rzeczy. Pobicie pracownika i zniszczenie jego mienia nie miało żadnego związku z wykonywaniem pracy, a wręcz było sprzeczne z zasadami współżycia społecznego. Poza tym pracownikowi można przypisać winę umyślną. W tej sytuacji sprawca, mimo że jest pracownikiem, ponosi indywidualną odpowiedzialność za swoje zachowanie na podstawie Kodeksu cywilnego. • art. 120 ustawy z 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy - z 1998 r. Nr 21, poz. 94; z 2009 r. Nr 6, poz. 33 • art. 415 ustawy z 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Nr 16, poz. 93; z 2008 r. Nr 228, poz. 1506 Izabela Nowacka specjalista ds. kadr i płac Co to jest szkoda całkowita w przypadku AC? W przypadku ubezpieczenia AC o szkodzie całkowitej będziemy mówić wówczas, gdy całkowity koszt naprawy pojazdu przekracza określoną w ogólnych warunkach ubezpieczenia wartość pojazdu na dzień szkody. Taka wartość może być bardzo różna jednak, najczęściej spotyka się stanowisko, iż stanowi 70% wartości pojazdu na datę szkody. Warto jednak zawsze zajrzeć do warunków ogólnych ubezpieczenia naszego samochodu. Co to jest szkoda całkowita w przypadku OC? W przypadku ubezpieczenia OC o szkodzie całkowitej będzie mowa kiedy przywrócenie stanu poprzedniego pojazdu jest niemożliwe albo gdy pociągałoby za sobą dla podmiotu zobowiązanego do naprawy szkody nadmierne trudności lub koszty co wynika wprost z treści art. 363 § 1 Kodeksu cywilnego. W praktyce wygląda to najczęściej tak, że jeżeli wartość naprawy nie przekroczy w przybliżeniu 100% wartości pojazdu na dzień szkody, to najczęściej właściciel pojazdu ma prawo zadecydować, czy szkoda ma zostać zakwalifikowana jako częściowa (tj. pojazd zostanie naprawiony) czy będzie to szkoda całkowita. Ważne jest wskazanie, iż takiej kwalifikacji dokonuje podmiot odpowiedzialny najczęściej po otrzymaniu opinii biegłego rzeczoznawcy który po dokonaniu oględzin ustali stan pojazdu i koszt jego naprawy. Z kolei w sytuacji kiedy biegły stwierdzi że pojazdu nie da się naprawić lub gdy wartość naprawy przekroczy 100% jego wartości na dzień szkody, ubezpieczyciel może bez konsultacji z właścicielem pojazdu podjąć decyzję o zakwalifikowaniu szkody, jako całkowitej. Powyższe wynika z treści art. 363 § 1 kc. Procedura kwalifikacji szkody jak częściowej lub całkowitej Procedura kwalifikacji szkody jako częściowej lub całkowitej opiera się na oszacowaniu trzech wartości: wartości pojazdu sprzed szkody; wartości pojazdu po szkodzie; kosztów naprawy w celu przywrócenia pojazdu do stanu sprzed szkody; Problem polega na tym, że likwidujący szkodę, każdą z tych wartości jest określana przez podmiot odpowiedzialny, zatem często odbywa się to ze szkodą dla właściciela pojazdu. Sposób ustalania wysokości odszkodowania w przypadku ubezpieczenia AC i OC Jak zostało wyżej wspomniane w przypadku stwierdzenia szkody całkowitej podmiot odpowiedzialny po otrzymaniu opinii biegłego rzeczoznawcy dokonana wyliczenia wartości pojazdu w poniższy sposób: X ? wartość pojazdu w stanie sprzed daty szkody; Y ? wartość wraku tego pojazdu; To co w takiej sytuacji będzie stanowiło odszkodowanie stanowi różnicę pomiędzy wartością X i Y. Ważne, że co do zasady pozostałości pojazdu stanowią własność właściciela pojazdu i może on nimi swobodnie dysponować w tym nawet go sprzedać. Jeżeli wartość wraku nie będą przedstawiały żadnej wartości, to wtedy pozostałości pojazdu powinny zostać poddane kasacji, a sam pojazd powinien zostać wyrejestrowany. W takim przypadku ubezpieczyciel powinien wypłaci odszkodowanie na podstawie zaświadczenia o wyrejestrowaniu pojazdu. Co istotne w takiej sytuacji po wyrejestrowaniu pojazdu można się ubiegać o zwrot niewykorzystanej składki z tytułu ubezpieczenia OC posiadaczy pojazdów mechanicznych. Problem zaniżania wartości pojazdu przed szkodą. Często spotykanym problemem jest zaniżanie wartości pojazdy sprzed daty szkody, a mianowicie sytuacji kiedy zakłady ubezpieczeń przyjmują błędną wersje modelu pojazdu; brak uwzględnienia wyposażenia dodatkowego, dobrego/bardzo dobrego stanu technicznego pojazdu i ewentualnych specjalnych modyfikacji technicznych które podwyższają wartość pojazdu; Niestety bardzo trudno jest zmotywować podmiot odpowiedzialny do zmiany decyzji w tej kwestii co wynika z braku uregulowania w zakresie określania wartości pojazdu sprzed wypadku oraz określenia kwestii zakresu koniecznych napraw. W sytuacji kiedy decyzja podmiotu odpowiedzialnego jest rażąca warto złożyć odwołanie powołując się np. na poprzednie badania techniczne pojazdu wskazujące na jego bardzo dobry stan, zdjęcia, faktury świadczące o dokonaniu ulepszeń, itp. Podsumowując w sytuacji kiedy dochodzi do zdarzenia komunikacyjnego należy zawsze mieć na uwadze że uszkodzenia pojazdu mogą być zakwalifikowane przez podmiot odpowiedzialny w różny sposób tj. jako szkoda którą można usunąć lub szkoda całkowita, należy jednak uważać gdyż nie każda tak kwalifikacja może być dla właściciela takiego pojazdu korzystna. W takiej sytuacji należy dokładnie sprawdzić decyzję wydaną przez TU oraz motywy jej podjęcia, jak również okoliczności na podstawie jakich została ona wydana w tym opinii biegłego rzeczoznawcy.